تنها يک روز پس از آنکه نخستوزير انگليس در اظهاراتي تحريکآميز، اولتيماتومي 48 ساعته براي آزادي 15 ملوان انگليسي صادر کرد، رئيسجمهور در حين برگزاري كنفرانس رسانهاي امروز، با اشاره به رأفت اسلامي ايرانيان، دستور آزادي 15 تفنگدار انگليسي را صادر كرد.
تنها يک روز پس از آنکه نخستوزير انگليس در اظهاراتي تحريکآميز، اولتيماتومي 48 ساعته براي آزادي 15 ملوان انگليسي صادر کرد، رئيسجمهور در حين برگزاري كنفرانس رسانهاي امروز با انتقاد از سياستهاي نظاميگرايانه نخستوزير انگليس و با اشاره به رأفت اسلامي ايرانيان، دستور آزادي 15 تفنگدار انگليسي را صادر كرد.
به گزارش خبرنگار «بازتاب»، محمود احمدينژاد رئيس جمهوري اسلامي ايران در كنفرانس رسانهاي امروز چهارشنبه خود با خبرنگاران داخلي و خارجي گفت: به مناسبت سالروز ميلاد پيامبر اسلام و عروج حضرت مسيح، هر 15 انگليسي متجاوز به آبهاي سرزميني كشورمان را صادر ميكنيم.
خبرگزاري آسوشيتدپرس اعلام كرد: ملوانان، امروز تحويل سفارت انگليس در تهران خواهند شد. دفتر توني بلر نخست وزير انگليس از آزادي ملوانان انگليسي استقبال كرد.
خبرنگار «آي.تي.ان» انگليس سؤال كرد كه آزادي ملوانان هديه ايران به انگليس است و در راستاي اين اهدا، دولت انگليس چه كار كرده است؟ و احمدي نژاد پاسخ داد: دولت انگليس نامهاي داد كه ديگر اين مسئله تكرار نخواهد شد، اما اين تصميم منوط به نامه فوق نبود، بلكه اين تصميم ايران هديه به مردم انگليس بود. احمدي نژاد تاكيد كرد: وقتي از موضع عطوفت اسلامي كاري انجام ميشود، ما توقع اقدامي نداريم!احمدي نژاد از همه خبرنگاران دعوت كرد تا در مراسم آزادي 15 نظامي انگليسي شركت كنند!
در ادامه كنفرانس خبري، احمدي نژاد در پاسخ به سؤال خبرنگار «سي.ان.ان» آمريكا كه پرسيد با در نظر گرفتن اين كه از 3 روز پيش لحن انگليس و ايران نسبت به هم ملايم شده بود و تحليلگران ميگفتند بده بستانهايي در ميان است و نيز آزادي جلال شرفي، اين نظر به وجود ميآيد كه معاملهاي در ميان بوده است يا خير؟ گفت: آيا درست است كه قرار بود شرفي يا هر كدام از ايرانيها را معاوضه كنيم؟ اگر قرار بود معاوضه كنيم با صد هزار نفر معاوضه ميكرديم، هيچ نسبتي با هم ندارند آزادي اين افراد هديهاي از طرف ملت ايران است، ربطي به تحليلهاي رسانهاي ندارد. نگاه ما مادي و سياست زده نيست بلكه انساني است و تصميم گرفته شده كه يك طرفه آزاد شوند.
خبرنگار «بي.بي.سي» هم در سؤالي پرسيد چه چيزي باعث شد كه نظرتان در مورد 15 انگليسي عوض شود؟ كه رئيس جمهور گفت: از ابتدا تصميم بر ايجاد مناقشه نداشتيم، حق خودمان را ميخواستيم. تصميم بر استمرار مناقشه نبود، دولت انگليس بد عمل كرد، لذا آزادي ملوانان مدتي طول كشيد.
رئيس جمهور در پاسخ به اين كه پيام شما به 15 ملوان آزاد شده انگليسي چيست؟ گفت: اين سربازان مثل بقيه مردم از منظر انساني براي ما محترم هستند، ما دنبال برقراري صلح و امنيت پايدار در سايه عدالت و يكتا پرستي براي همه انسانها هستيم و ناراحتيم كه جوانان انگليسي براي امرار معاش به ارتش ميپيوندند و با فرسنگها فاصله در موضعي گرفتار ميشوند.
رئيس جمهور اضافه كرد: به مناسبت ايام ولادت پيامبر اسلام و كانون همه خوبيها و به مناسبت عروج حضرت مسيح اعلام ميدارم كه ملت كريم ايران در عين اقتدار، اين 15 نفر را مورد عفو قرار ميدهد و از دولت بلر ميخواهم كه نظاميان مذكور را به جرم پذيرش اشتباه خود مجازات نكند و به بلر توصيه ميكنم كه به فكر خدمت به مردم انگليس باشد.
مطبوعات انگليس: دستهاي خالي بلر
اين در حالي است كه مطبوعات انگليس و آمريكا در تحليلهاي خود، با اشاره به شرايط دشوار دولت بلر، از دستهاي خالي او در بحران ملوانان خبر ميدهد.
به گزارش سرويس بينالملل «بازتاب»، «لوسآنجلستايمز» نوشت: ديپلماتهاي بريتانيايي چندين گزينه را براي حل بحران دوازده روزه بازداشت پانزده ملوان انگليسي توسط ايرانيها داشتهاند. تنها مشكل اين است كه همه آنان از به مخاطره انداختن خود در هراسند.
روز دوشنبه روزنامه «ديلي ميرور» انگليس هم به اين وضعيت اعتراض كرد و نوشت: «بريتانيا به شير بيدنداني ميماند تا ملاها به نيروهاي بريتانيا تجاوز كنند».
بسياري از كارشناسان بر اين باورند كه توني بلر، نخستوزير انگليس، گزينه نظامي راحتي را در اختيار ندارد و حتي انتخابهايش براي ديپلماسي نيز محدود است. او روش دوجانبه را در پيش گرفته است؛ ديپلماسي فشرده چندجانبه با شركايي مانند تركيه، عراق و سوريه كه اختلافات بسياري با هم دارند و تهديدي غيررسمي كه ميتواند در صورت شكست ديپلماسي، شامل تحريمهاي گسترده اروپا هم بشود.
اما به گفته كارشناسان، به نظر دو خط قرمز در ديپلماسي بريتانيا وجود دارد، عذرخواهي نكردن رسمي مقامات ردهبالا و معامله نكردن براي آزادي زندانيان به رغم همزماني آزادي يكي از ديپلماتهاي ايراني بازداشتشده در عراق.
«آلكس بيگام»، از اعضاي مركز سياست خارجي مستقر در لندن ميگويد: «ايرانيها از نظر تاريخي هميشه خواستار عذرخواهي هستند و اين يكي از حربههاي كلاسيك سياسي آنان بوده است و خط قرمز بريتانيا نيز عذرخواهي نكردن به خاطر ورود به آبهاي ايران است، چراكه بر اين باورند اين كار انجام نشده است».
ديپلماسي فشرده در حالي است كه بيشتر جامعه بريتانيا با تكرار و پخش تصاوير اعترافات ملوانان، مبني بر ورود به آبهاي ايران دلسرد شدهاند.
دوشنبه آينده، بيستوپنجمين سالگرد تجاوز آرژانتين به جزاير فالكلند است كه ميتواند مقايسهاي بين عملكرد نخستوزير آن زمان «مارگارت تاچر» با همتاي كنوني خود نيز باشد.
روزنامه «تلگراف» با اشاره به ابهت بريتانيا در چنين مواردي در گذشته نوشت: اگر ايرانيان از ما متنفرند، بگذاريد از ما هراس هم داشته باشند. در سال 1850 حمله به يكي از اموال متعلق به دولت بريتانيا در يونان، به محاصره piraeus توسط نيروي دريايي اين پادشاهي منجر شد، اما بريتانيا كه در عراق و افغانستان به شدت درگير است، به سختي در موقعيتي است كه جنگي جديد را آغاز كند.
شكست تلاشهاي بريتانيا براي ترغيب شوراي امنيت به محكوم كردن اقدام ايران نيز مزيد بر علت شده است.
«مالكوم ريف كيند»، از اعضاي محافظهكار كنوني مجلس و وزير امور خارجه سابق اين كشور ميگويد: بريتانيا گزينههاي كمي را در اختيار دارد.
وي گفت: «اساسا اين مشكل بسيار ناراحتكننده است، اما به هر حال بايد تنها لب را گزيد و موضوع را از راه ديپلماتيك حل كرد و در عين حال به دنبال طرح نقشه دوم در صورت مؤثر نبودن راهكارهاي ديپلماتيك بود، اما استفاده از بيانات خصومتآميز و تهاجمي براي نشان دادن اينكه شما ميتوانيد با يك سري تهديد آنها را پس بگيريد، احمقانه است. به راحتي تنها متوجه ميشويم كه گزينههاي شما محدود است».
يكي از مشكلات در حل بحران، مشخص نبودن مقام صادركننده مجوز دستگيري ملوانان و علت آن است. آيا اين صرفا يك اقدام پليسي ساده براي حفاظت از مرزها بوده است؟ آيا مورد تأييد مقامات رده بالاي دولتي بوده تا شايد معاملهاي براي آزادسازي ايرانياني باشد كه توسط آمريكا در عراق دستگير شدهاند؟ و يا اقدام يكجانبه سپاه پاسداران بوده تا در برابر غرب، امتيازاتي سياسي را به دست آورند؟
«رزماري هاليس»، مدير تحقيقاتي و كارشناس خاورميانه در Chatham house، ميگويد: از آن زمان تاكنون روشن شده كه ايران نگران نقش سپاه پاسداران به عنوان تضمينكننده امنيت خليج فارس است و با اين كار به مقابله با قدرت انگلستان پرداخته است. آنان ميخواهند با نيروي دريايي بريتانيا به نوعي همزيستي در آبهاي خليج فارس برسند.
«ديليتلگراف»، ليستي از گزينههاي بريتانيا را نيز منتشر كرده است كه با تحريم و مسدود كردن سرمايههاي ايران آغاز ميشود. از ديگر گزينهها، حمايت از مخالفان دولت ايران و سپس حملات تاكتيكي به تجهيزات نظامي ايران و ايجاد مناطق پرواز ممنوعي مانند زمان عراق صدام حسين است.