در حالي كه صداوسيما با تبليغات غيرواقعي، سعي در بزرگنمايي نتايج يك نمايشگاه خصوصي در سوئيس دارد، استعدادهاي ملي كشور و برگزيدگان مسابقات معتبر بينالمللي، از بيتوجهي شديد به مشكلات آنان رنج ميبرند. امسال در بيانيه نهايي نمايشگاه، از تعداد زياد شركتكنندگان ايراني كه موجب رونق نمايشگاه شدهاند، تقدير شد.
خبرنگار «بازتاب» گزارش داد: در حالي كه صداوسيما با تبليغات غيرواقعي، سعي در بزرگنمايي نتايج يك نمايشگاه خصوصي در سوئيس دارد، استعدادهاي ملي كشور و برگزيدگان مسابقات معتبر بينالمللي، از بيتوجهي شديد به مشكلات آنان رنج ميبرند.
بنا بر اين گزارش، نمايشگاه انتفاعي ابتكارات و اختراعات (pal expo) در ژنو سوئيس كه از 33 سال پيش تاكنون توسط بخش خصوصي برگزار ميشود، در دو سال اخير از سوي صداوسيما و برخي مطبوعات، مورد توجه قرار گرفته است، به گونهاي كه كسب ديپلم در اين نمايشگاه، معادل مدالهاي طلا و نقره جهاني قلمداد ميشود، در حالي كه اين نمايشگاه، يكي از دهها نمايشگاه خصوصي است كه هر ساله در سراسر جهان برگزار ميشود و اعتبار علمي آن در مقايسه با المپياد جهاني و حتي مسابقات علمي داخل كشور مانند «جشنواره خوارزمي» به مراتب كمتر است، اما بنا بر دلايل سياسي و در شرايطي كه برگزيدگان المپيادها و مسابقات واقعي علمي داخل و خارج كشور از بيتوجهي رنج ميبرند، بزرگنمايي برگزاري اين نمايشگاه و نتايج آن به شدت در رسانه ملي و برخي مطبوعات ادامه دارد.
نكته جالب توجه در اين ميان، تحريف نتايج نمايشگاه در رسانههاي داخلي است؛ در حالي كه در اين نمايشگاه، اصولا مدال توزيع نميشود و تنها به چهل طرح برگزيده جايزه اهدا ميشود، در تبليغات داخلي از اهداي 47 مدال به افراد ايراني شركتكننده خبر داده ميشود كه البته منظور از مدالهاي مذكور، تنها يك برگه ديپلم گروههاي فرعي نمايشگاه است و تنها 40 طرح به عنوان منتخب تلقي ميشود كه در نمايشگاه سال گذشته، يك طرح از ايران، موفق به كسب جايزه مالكيت معنوي (WIPO) شد و در نمايشگاه سال جاري، نيز 4 طرح از ايران، سه جايزه از 37 جايزه را به دست آوردند.
به دليل دريافت ورودي 650 تا هزار يورويي از هر طرح براي شركت در اين نمايشگاه، نمايشگاه مذكور براي برگزاركنندگان آن كاملا اقتصادي بوده و درآمد قابل توجهي را به همراه ميآورد و به همين دليل به صدها طرح شركتكننده در نمايشگاه، ديپلم داده شده، اما تعداد جوايز نمايشگاه، 40 جايزه است.
وزير علوم، تحقيقات و فناوري نيز پيش از اين در گفتوگو با «بازتاب»، از بزرگنمايي چنين نمايشگاههايي و تأييد آنها، ابراز تأسف كرده بود.

در اين حال، يكي از برگزيدگان المپيادهاي جهاني كه موفق به كسب مدال طلا در المپياد شيمي شده است، در گفتوگو با «بازتاب» ضمن ابراز تأسف از بيتوجهي به نخبگان علمي واقعي كشور گفت: بيشتر نفرات ايراني برگزيده در المپيادهاي جهاني، تاكنون از كشور رفتهاند و تعدادي از ما كه به رغم تمامي پيشنهادها در كشور ماندهايم، با مشكلات شديدي روبهرو هستيم.
وي افزود: وقتي كه من با مدرك فوقليسانس و بهترين نمرات از دانشگاه صنعتي شريف، هماكنون براي تأمين اجاره خانه و هزينه زندگي، مجبور به برگزاري كلاسهاي حل تمرين و تدريس خصوصي هستم، وضعيت ديگر برگزيدگان المپيادهاي علمي داخل كشور و جشنواره خوارزمي مشخص است.
يكي از برندگان جشنواره خوارزمي نيز در گفتوگو با «بازتاب»، تبليغات وسيع و دادن برخي از امتيازات، چون حمايتهاي مالي و معافيت از سربازي به برگزيدگان نمايشگاه ابتكارات را در كنار بيتوجهي و عدم حمايت از نخبگان واقعي كشور، تبعيضآميز خوانده و افزود: چگونه نمايشگاهي كه هيچگونه ارزيابي بر روي معلومات و توانايي ارائهدهنده طرح و حتي تعلق واقعي طرح به وي صورت نميگيرد، يك موفقيت معتبر علمي به شمار ميرود اما برخي برندگان رقابتهاي سنگين و پيچيده علمي در داخل كشور، جايگاه مناسبي ندارند و اين حمايتها و امتيازات به آنان تعلق نميگيرد.
وي در پايان گفت: اين وظيفه مركز استعدادهاي درخشان و بنياد نخبگان تازهتأسيس است كه با ارزيابي دقيق اعتبار و جايگاه المپيادها، جشنوارهها و نمايشگاههاي مختلف، حمايتها و امكانات را به طرز عادلانهاي ميان نخبگان توزيع كنند تا شرايط به گونهاي رقم نخورد كه نخبگان و استعدادهاي واقعي، با بيتوجهي روبهرو شده و دچار پديده فرار مغزها يا سركوب استعدادهايشان شوند و در عوض، موفقيتهاي موهوم، با حمايت و توجه جامعه روبهرو شود.
در اين راستا، يكي از دانشجويان ايراني مقيم آلمان هم در گفتوگو با «بازتاب»، نمايشگاه مذكور را كاملا انتفاعي و تجاري ارزيابي كرده، افزود: اين نمايشگاه، هيچگونه ارزش علمي يا تأييديه از سوي سازمانهاي بينالمللي ندارد.
وي گفت: نمايشگاه امسال ـ كه از ششم تا دهم آوريل در ژنو برگزار شد ـ هفتاد هزار بازديدكننده داشت كه حدود سي هزار نفر آنان از خارج از سوئيس بودهاند.
همچنين بليتهاي اين نمايشگاه، حدود 10 فرانك سوئيس بوده است؛ بنابراين، درآمد برگزاركنندگان نمايشگاه از محل فروش بليت، هفتصد هزار فرانك و از حمل وروديه طرحها، حدود يك ميليون يورو بوده كه از حدود هزار طرح در نمايشگاه مذكور توسط هفتصد شركتكننده از 42 كشور دريافت شده است.
گفتني است، در اين نمايشگاه سه جايزه اصلي اهدا ميشود كه جايزه بزرگ آن (Grand Prix)، اسكار ابتكارات سال و جايزه مالكيت معنوي (WIPO) است و 37 جايزه ديگر آن نيز از سوي كشورهاي مختلف شركتكننده و مؤسسات سوئيسي و غيرسوئيسي اهدا ميشود.
گفتني است، امسال در بيانيه نهايي نمايشگاه، از تعداد زياد شركتكنندگان ايراني كه موجب رونق نمايشگاه شدهاند، تقدير شد.